img
The Impact of Lighting Design in terms of a Salutogenic Approach on Health and Well-Being: A Case Study in a Coffee House
Yazarlar
Dr. Öğr. Üyesi Ayşe Nihan AVCI
Çankaya Üniversitesi, Türkiye
Özet
Bireylerin iç mekânlarda daha fazla zaman geçirmesi, onların konforunu, performansını, sağlığını ve refahını etkilemektedir. Çeşitli ihtiyaçlar doğrultusunda sayıları hızla artan kahve evlerinin yeni dünyada sosyalleşmek ve çalışmak için tercih edildiği bilinmektedir. İyi tasarlanmış bir ortam yaratmak, bireyin sosyal, psikolojik ve davranışsal örüntülerini de olumlu yönde etkilemektedir. Bu durumda, salutojenik bir tasarım, sağlığı ve iyi oluşu teşvik eden iç ortamlar yaratmaya odaklanmaktadır. Doğal ve yapay aydınlatma, renk, akustik ve termal konfor gibi tüm çevresel kalite faktörleri dahil olmak üzere insan konforunu, sağlığını ve refahını iyileştirmek için kanıta dayalı bir tasarım stratejisidir. Aydınlatma tasarımı, kapalı bir ortamda performansımızı, ruh halimizi, odaklanmamızı ve genel refahımızı artırabilir. Sağlık ve ofis tasarımı alanlarında en yaygın olan, tıp ve tasarım alanlarında otuz yılı aşkın bir süredir devam eden araştırmalarla desteklenen salutojenik tasarım modeli, konfor, sağlık ve esenliğe yardımcı olmak için yenilikçi bir tasarım stratejisi sunmaktadır. Bu bakış açısına dayanan bu çalışma, yapay aydınlatma tasarımını göz önünde bulundurarak seçilen kahve evindeki kullanıcıların sağlık ve iyi oluşunu salutojenik bir tasarım yaklaşımıyla değerlendirmektedir. Cinsiyetler, yaş grupları ve pozitif ve negatif öznel ruh hallerini ölçen sıfatlar arasındaki farklar ve SOC-13 Ölçeği ile Algılanan Çevresel Kalite Endeksi arasındaki korelasyon analiz edildi. "Sonuçlar" bölümü test bulgularının kapsamlı bir açıklamasını sunmaktadır. Bu çalışma bireylerin ruh hallerinin, hislerinin, sağlıklarının ve iyi oluşlarının mekandaki fiziksel koşullarla nasıl ilişkilendirilebileceğine dair bir örnek teşkil ederken, aynı zamanda kullanıcı deneyimini çeşitli yönlerden iyileştirmek için salutojenik bir tasarım yaklaşımının kahve evlerine nasıl dahil edilebileceğinin daha iyi anlaşılmasına olanak sağlayacaktır.
Anahtar Kelimeler
İç mekân, kahve evi, sağlık ve iyi oluş, aydınlatma, salutojenik yaklaşım.
Makale Türü Özgün Makale
Makale Alt Türü Ulusal alan endekslerinde (TR Dizin, ULAKBİM) yayımlanan tam makale
Dergi Adı PLANARCH - Design and Planning Research
Dergi ISSN 2822-4507
Dergi Tarandığı Indeksler TR Dizin, EBSCO - H. W. Wilson Databases - Art & Architecture Source
Makale Dili İngilizce
Basım Tarihi 03-2025
Cilt No 9
Sayı 1
Sayfalar 109 / 116
Doi Numarası 10.54864/planarch.1628934
Makale Linki https://dergipark.org.tr/tr/pub/planarch/issue/90631/1628934